Start arrow Artykuły arrow Uzależnienia
Uzależnienia PDF  | Drukuj |  Email
1. Człowiek jest istota, która bardzo szybko uzależnia się od wielu rzeczy i idei, nie zdając sobie z tego sprawy. Najczęściej zależni jesteśmy od osób najbliższych: rodziców, swoich partnerów dzieci, ludzi, których darzymy miłością zależy nam na ich zdaniu, staramy się być blisko nich, chcemy być przez nich kochani i akceptowani. Łączymy z nimi nasze poczucie bezpieczeństwa, zadowolenia i szczęścia. Jeżeli nie spełniają naszych oczekiwań i nie dają nam tego, na co czekamy, reagujemy niepokojem, lękiem, depresjami, czasami awanturujemy się o swoje prawa.


Bywamy też zależni od stanu posiadania. Im więcej mamy tym lepsze jest nasze samopoczucie. Im więcej gromadzimy, tym bardziej czujemy się silni i ważni, rzeczy wyznaczają nasze zadowolenie z życia. Jeżeli nie mamy tego, czego chcemy, lub, jeśli tracimy coś, od czego jesteśmy zależni-zaczynamy cierpieć.
Są jednak uzależnienia szybko niszczące życie. Mam tu na myśli uzależnienia od nikotyny, alkoholu, hazardu, pracy i narkotyków. Podlegają mu zwykłe te osoby, które mają problemy z przystosowaniem się do otaczającego świata. Uciekają od otoczenia, z który trudno im nawiązać kontakt, który im się nie podoba, przeraża i niepokoi. Uciekają od własnych emocji, z którymi sobie nie radzą. Uciekają do iluzjonistycznego świata środków odurzających. Dziecko, które zaczyna przyjmować środki odurzające, odcina się od otoczenia. Wchodzi w nowy świat-świat narkotyków. Nie zdaje sobie sprawy z czekającej go pułapki. Początki są zwykłe sympatyczne, ale po pewnym czasie narkotyk upomina się o swoje prawa: żeby osiągnąć ten sam przyjemny efekt, trzeba go brać coraz więcej. Organizm przyzwyczaja się, zwiększa się jego tolerancja, początkowe dawki narkotyku nie dają spodziewanego efektu. Przy próbie odstawienia narkotyku okazuje się, że nie można bez niego żyć. Narkotyk po raz drugi upomina się o swoje prawa. Psychika krzyczy w narkotycznym głodzie. Jest tylko jeden cel: zdobyć narkotyk.

 

2. Na początek wyjaśnijmy sobie wspólnie kilka pojęć.

NARKOTYK - substancja chemiczna o działaniu odurzucającym. Po jej zażyciu występują omamy, wizje, silne doznania psychiczne. Narkotyk jest środkiem silnie uzależniającym wyniszczającym psychikę i cały organizm człowieka w efekcie powodującym degradacje i jego śmierć.
NARKOMAN - człowiek narkotyzujący się
Narkomanem nie jest wyłącznie osoba uzależniona od środków odurzających. Narkomanem jest również ten, kto próbuje "od czasu do czasu" tylko nie zdaje sobie z tego sprawy.
NAŁÓG - przymus przyjmowania substancji chemicznycłro działaniu
odurzającym, co powoduje uzależnienie fizyczne i psychiczne od nich oraz obecność szkodliwych następstw zdrowotnych i społecznych.
UZALEŻNIENIE - jest formą stosunku między narkotykiem a jednostką, natomiast stan psychiczny jednostki zależy jedynie od tego, czy narkotyk jest "pod ręką". W końcu staje się on warunkiem niezbędnym do normalnego życia - funkcjonowania. W przypadku jego braku jednostka cierpi i aby uniknąć cier­pienia, za wszelką cenę szuka "go" i dąży do jego zdobycia.
ASERTYWNOŚĆ - sztuka odmawiania.

 

 

3.

4. Niewątpliwie uzależnienie jest pewną formą niedojrzałości, która niestety nie przynosi korzyści zdrowiu a bardzo często niesie ze sobą śmierć.
Alkohol
Nadużywanie alkoholu i jego następstwa zdają się być odwiecznym problemem, Właściwie alkohol jest wpisany w prawie każdą kulturę i tradycję. Jednocześnie stanowi jeden z najczęstszych przyczyn zgonów na całym świecie. Skutki nadużywania alkoholu to nie tylko sprawa pojedynczych jednostek, to wciąż boląca rana całego społeczeństwa. Trudno zbadać jednoznacznie przyczyny uzależnienia. Mimo tych trudności udało się mniej więcej uszeregować czynniki wpływające na uzależnienie. Są to czynniki:
- biologiczne (genetyczne, biochemiczne)
- psychologiczne
- społeczne i ekonomiczne.
Niewątpliwie uzależnienie od alkoholu to nałóg, który obniża sprawność fizyczną i psychiczną. Światowa Organizacja Zdrowia zaliczyła to uzależnienie do chorób.
Alkohol działa bezpośrednio toksycznie na tkanki oraz oddziaływuje na układ wegetatywny, endokrynny, immunologiczny i gospodarkę wodno-elektrolitową. Nadmierne i przewlekłe spożywanie alkoholu prowadzi do poważnych schorzeń organizmu

5. Szczególnie źle alkohol wpływa na rozwój człowieka. Kobiety brzemienne spożywające alkohol narażone są na niewczesne i przedwczesne porody a także poronienia. Stężenie alkoholu we krwi matki jest takie same jak płodu tak, więc dziecko matki pijaczki jest pijane. Dzieci matek pijących alkohol narażone są na alkoholowy zespół płodowy - FAS - prowadzi to do upośledzenia wzrostu i masy ciała, opóźnienia rozwoju psychomotorycznego, obniżenia intelektu, zaburzenia rozwoju części twarzowej czaszki.
Oprócz dolegliwości cielesnych spożywanie alkoholu niesie ze sobą zaburzenia
psychiczne i społeczne.

 

6. Papierosy
Jedną z najbardziej popularnych używek jest tytoń. Z zewnątrz niewinna używka, ale w swoim wnętrzu zawiera 4000 substancji chemicznych, z których większość to związki toksyczne, a ok. 60 to związki rakotwórcze. Główne składniki dymu tytoniowego to :
- substancje karcinogenne, są one promotorami nowotworów (np. metale ciężkie: ołów, kadm, arsen, nikiel),
- substancje drażniące (tlenki azotu, amoniak), drażnią błonę śluzową oskrzeli,
- tlenek węgla - powstaje w wyniku rozkładu tytoniu i redukcji CO2
CO + hemoglobina -> karboksyhemoglobina substancja to jest niezdolna do przenoszenia tlenu stąd niedotlenienie palaczy
- nikotyna, wpływa na funkcje wielu narządów oraz układów. Powoduje wzrost ciśnienia tętniczego, co może prowadzić do zawału serca.
Palenie tytoniu powoduje częstsze choroby układu krążenia (także umieralności), przewlekłe choroby układu oddechowego, nowotworów (zwłaszcza płuc, ale także pęcherza moczowego, trzustki, nerek, jamy ustnej, krtani, przełyku). Tylko pod koniec lat 80-tych przyczyną 40% u mężczyzn i 10% u kobiet wszystkich nowotworów złośliwych był dym tytoniowy. Zbadano również, że u osób niepalących, ale żyjących w towarzystwie palaczy zwiększa się o 24% ryzyko raka płuc.
Palenie tytoniu przez matkę w okresie ciąży zwiększa ryzyko zgonu noworodka o 40%.

7. Narkotyki
Kolejnym uzależnieniem, który znacząco pogarsza, a właściwie rujnuje zdrowie, a przez to jest zamachem na życie jest narkomania. Samo pojęcie nie jest jednoznaczne. W szerokim sensie znaczy to używanie substancji chemicznych prowadzących do uzależnienia. Tych substancji uzależniających jest bardzo dużo i wszystkie prowadzą do śmierci, jeżeli nie fizycznej to z pewnością duchowej.
Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób i Problemów wymienia następujące substancje powodujące uzależnienia: 1. alkohol, 2.tytoń,
3.opiaty (np. opium, morfina, heroina) przedawkowanie tych substancji prowadzi do:
- zwężenia źrenic, bezdechu, hipotonii, obrzęku płuc, osłabienia odruchów, śpiączki.
4. kanabinole (np. marihuana, haszysz) zatrucie kanabinolami prowadzi do:
- przyspieszenia akcji serca, zaczerwienienia spojówek, stanów euforycznych, lękowych, zaburzeń psychicznych.
5. leki uspakajające i nasenne (np. barbiturany) skutki przedawkowania to:
- śpiączka, niedociśnienie, niedotlenienie, zmniejszenie temperatury ciała, osłabienie odruchów, pęcherze na skórze, martwica gruczołów potowych,
6. substancje stymulujące (np. kokaina, crack, amfetamina) przy przedawkowaniu obecne są;
- choroby oczu, wzrost ciśnienia, drgawki, wyczerpanie, objawy zespołu maniakalnego, agresywność, omamy słuchowe, wzrokowe i dotykowe, krwotoki śródczaszkowe, śpiączka.
7. substancje halucynogenne (np. LSD) zatrucie prowadzi do:
- wysokiego ciśnienia, zaburzeń pracy serca, podwyższenia temperatury ciała, lęków, reakcji psychotycznych.
8. rozpuszczalniki lotne (np. butapren) skutki przedawkowania:
- zawroty głowy, wymioty, zahamowanie psychoruchowe, zaburzenia mowy, osłabienie odruchów, śpiączka, zespół majaczeniowy.
Istnieje też duże ryzyko zarażenia się wirusem HIV wynikające z korzystania ze, wspólnych strzykawek.
Narkotyki przenikają przez łożysko, dlatego dzieci matek narkomanek podobnie jak w przypadku choroby alkoholowej rodzą się chorej

 

8. Eliminacja nałogów
Negatywne skutki uzależnienia od alkoholu:
nadciśnienie, niewydolność krążenia, arytmia, uszkodzenie mięśnia sercowego, zmiany
chorobowe w przewodzie pokarmowym, stany zapalne trzustki, nowotwory wątroby; w
sferze psychicznej powstaje poczucie winy, depresja, utrata chęci do życia.
Negatywne skutki uzależnienia od nikotyny:
podniesienie poziomu ryzyka choroby wieńcowej, niebezpieczeństwo zawału przerost i rozszerzenie serca, zapalenie żył i tętnic, uszkodzenie zębów i dziąseł, liczne problemy w obszarze układu pokarmowego, rozedma płuc, zwiększenie podatności na gruźlicę, obniżenie odporności organizmu na przeziębienia, problemy w skupieniu uwagi, zwiększona męczliwość, nadpobudliwość nerwowa, osłabienie narządów zmysłów.
Negatywne skutki uzależnienia od narkotyków:
zaburzenia rytmu serca, niedokrwienie mięśnia sercowego (łącznie z zawałem), nadciśnienie tętnicze, tętniak, zaburzenie koordynacji ruchowej, oczopląs, drżenie mięśniowe, przewlekły nieżyt oskrzeli, kostniejące zapalenie mięśni zapalenie kręgów, stawów, wirusowe zapalenie wątroby typu A, B, C, zakażenia bakteryjne skóry, zmiany grzybicze.
Uzależnienie jest chorobą duszy (psychiki) i emocji. Polega ono na utracie kontroli nad własnym życiem, braniu środków odurzających pomimo problemów, które one wywołują oraz na wzrastającej tolerancji organizmu. Środki odurzające, szczególnie alkohol i narkotyki, wywołują w człowieku, który z nich korzysta, przekonanie, że są środkami pomagającymi załatwić różne problemy, zrealizować ważne potrzeby. Tłumią one emocje na krótką chwilę, ale gdy przestają działać, problemy powracają za zdwojoną siłą.

Mówi się, że jednym z wymiarów zdrowia jest zdrowie społeczne. Zdrowym społecznie jest ten, kto czyni dobro, jest życzliwym dla innych, zna wartość pojęć: tolerancja i kompromis i posługuje się nimi w praktyce. Jednocześnie jest asertywnym, czyli ma poczucie własnej wartości, jest pewny siebie, potrafi powiedzieć "nie" wtedy, gdy narusza się jego interesy lub godność, jest ustabilizowany, budzący zaufanie, można na nim polegać.
Zdrowie jest jedną z najcenniejszych wartości, jaką posiadamy. Od nas w dużej mierze zależy, czy potrafimy cieszyć się nim do późnej starości. Troskę o zdrowie zacząć musimy jak najwcześniej i ta rola przypada matce i ojcu od chwili poczęcia dziecka i trwa aż do osiągnięcia przez nie samodzielności.